Baard van Sinterklaas schetst onrealistisch modebeeld

In november, de maand voor pakjesavond, laten veel mannen hun snor staan in een verwoede poging om de baard van Sinterklaas in al haar glorie te evenaren. Helaas blijkt dit streven voor de meeste van hen op korte termijn niet haalbaar, waardoor zij in de eerste dagen van december massaal naar het mes grijpen om hun gezichtshaar uit frustratie weer af te scheren. Bij deze drommels wekt dit elk jaar weer een pijnlijk gevoel van falen op. De baard van Sinterklaas maakt mannen onzeker en veroorzaakt vaak een hoge dosis stress, met als gevolg dat veel mannen na de feestdagen langzaam afglijden in een diepe winterdepressie. Treurige zaken, maar valt Sinterklaas hier blaam ten deel? De goedheilige kindervriend heeft ongetwijfeld de beste bedoelingen met zijn stijlvolle baard, maar beseft deze ongekroonde koning van de lichaamsbeharing zich eigenlijk wel dat hij met zijn imposante kinwolk een gevaarlijk onrealistisch modebeeld schetst?

Je zou het niet zeggen, maar in werkelijkheid is de baard van Sinterklaas een stuk minder indrukwekkend dan de foto’s doen vermoeden. Sinterklaas maakt in publieke ruimtes regelmatig gebruik van baardimplantaten om de rondingen van zijn kin te accentueren, en als de baard überhaupt al echt is wordt hij op de meeste glossy-covers gefotoshopt om alle oneffenheden weg te strijken. Toch zorgt de overkill van baardhaar in de media er elk jaar rond 5 december weer voor dat de discussie over de toegevoegde waarde van baarden in alle hevigheid oplaait. Baarden, snorren, stoppels, wat moeten we daar nu mee?

Studies naar de aard van de baard wijzen uit dat gezichtshaar uiterst functioneel kan zijn voor de mens. Zo biedt een baard perfecte kinverwarming tijdens koude winteravonden en kan men er prima mee krabben of schuren in ongerieflijke gevallen van jeuk en kriebel. Maar belangrijker is misschien nog wel de sociale functie van de baard. Met gezichtsbeharing probeert een manmens feitelijk te zeggen: “woeha, ik ben mijn baard, mijn baard is als ik”. En daar is niks mis mee. Het valt immers niet te ontkennen dat een baard een mens ongelofelijk stoer en wijs maakt. Hoe groter de baard, hoe sterker het karakter. Tegenstanders van baardhaar wijzen aanhangers echter vaak op de prikkende eigenschappen van de stoppels in kwestie en het onverzorgde uiterlijk van de eindverantwoordelijke drager. Meestal komt deze kritiek overigens van ongestelde vrouwen met smetvrees en mannen met een klein vlassig laagje schaamhaar op de kin, maar dat terzijde.

Sinterklaas laat zich door deze kritiek allerminst van zijn stuk brengen. Als ambassadeur van de baardgroei weet hij als geen ander uit te stralen dat er met hem en zijn lichaamshaar niet te spotten valt. Iemand met een baard van zijn kaliber moet immers wel uitzonderlijk stoer en wijs zijn. Dat Sinterklaas hiermee onbewust voor anderen de harige lat op onrealistische hoogte legt heeft helaas wel tot gevolg dat veel alfamannetjes zich in hun ego gekrenkt voelen. Want ook hier geldt weer die eeuwenoude, mannelijke vraag: wie heeft de langste? Baardachtig minderbedeelden grijpen de aanloop naar het heerlijk avondje daarom elk jaar weer met beide handen aan om zijn baard te associëren met het ondeugende feit dat de goedheiligman te pas en te onpas een jurk draagt in publieke gelegenheden. Het causale verband tussen jurken en baarden is echter nog nooit wetenschappelijk bewezen. We mogen dus vooral geen overhaaste conclusies trekken door te stellen dat mannen met baarden in hun vrije tijd altijd jurken dragen. Integendeel, waarschijnlijk draagt slechts iets meer dan de helft van de mannen met baard dagelijks een jurk, en dan vaak zelfs niet eens de hele dag. Dat Sinterklaas nou toevallig altijd een jurk draagt als hij en zijn baard op TV zijn is daarom af te schrijven als een uitzondering op de regel. Waarschijnlijk is de wanhopige focus op de vrouwelijke jurk van Sinterklaas dus ook maar een kansloze poging van baardlozen om de aandacht van de eigen miezerige stoppeltjes af te leiden. Kinderachtig gedrag natuurlijk, maar wat valt er anders te verwachten van “mannen” zonder baard?